TR-METALENDEKS July 2025 Report Announcement
TR-METAL ENDEKS TEMMUZ AYINDA ÖNEMLİ ÖLÇÜDE YÜKSELDİ
İstanbul Demir ve Demir Dışı Metaller İhracatçıları Birliği tarafından hazırlanan “TR-METALENDEKS” Türkiye Metal Sanayi İhracat Endeksi temmuz ayı sonuçları açıklandı. TR Metal Endeks temmuz ayında miktar ve değer olarak önemli artış göstermiştir. Birim değer olarak ise sınırlı artış yaşanmıştır.
Küresel pazarlarda temmuz ayı boyunca ticaret müzakereleri etkili ve belirleyici olmuştur. Müzakerelere ilişkin belirsizlikler temmuz ayında pazarları olumsuz etkilemiştir. ABD, 1 Ağustos itibariyle nihai tarifeleri açıklamıştır. Böylece tarife belirsizlikleri de ortadan kalkmaya başlayacaktır. Bununla birlikte ABD-Çin ticaret müzakereleri 12 ağustosa kadar sürecektir. İki ülke arasındaki nihai tarifler de belirleyici olacaktır.
Metal fiyatları temmuz ayında müzakere iyimserlikleri ile önce yükselmiştir. Ancak temmuz ayının son günlerinde metal fiyatlarında sert düşüşler yaşanmıştır. Özellikle bakır fiyatları ayın son günü sert düşüş göstermiştir. Alüminyum ve çelik fiyatları ise ay boyunca durağan ve zayıf kalmıştır.
Temmuz ayında Ukrayna odaklı olarak ABD ile Rusya arasında gerginlikler artmıştır. ABD, Rusya ile Rusya’dan enerji ve diğer ürünleri ithal eden ülkeleri ilave yaptırımlar ve tarifeler ile tehdit etmiştir. Trump ve Putin 15 Ağustos tarihinde görüşecektir.
Temmuz ayında Avrupa merkez bankası ile ABD merkez bankası faiz oranlarında değişikliğe gitmemiştir. 1 Ağustos tarihinde açıklanan nihai tarife oranları ise merkez bankalarını rahatlatmıştır. Muhtemelen eylül ayından itibaren faiz oranları yeniden başlayacaktır.
ABD’de yönetimin merkez bankası başkanına dönük ağır eleştirileri ile ABD doları temmuz ayında zayıflamıştır. Ancak tarifelerin netleşmesi ve ABD ekonomisi için beklenildiği kadar olumsuz etki yaratmayacağı beklentisi ile dolar son hafta değer kazanmıştır.
Tarifelerin yarattığı belirsizlik ortamı ile bazı ülkeler için temmuz ayı içinde netleşen tarife oranları sanayi faaliyetlerini olumsuz etkilemiştir.
Bu küresel koşullar içinde TR-Metal Endeksi miktar ve değer olarak bir önceki aya önemli artış göstermiştir. Türkiye güvenli tedarikçi özelliği ile öne çıkmaya devam etmiştir.
Yurtiçinde finansal şokların ardından TC. Merkez Bankasının aldığı ilave sıkılaşma önlemlerinin sınırlayıcı etkileri temmuz ayında da görülmüştür. İç talepte yavaşlama ve sanayide zayıflama sürmüştür. Konkordatolarda belirgin artış yaşanmıştır. Temmuz ayı özellikle sanayi kesimi için sıkıntılı geçmiştir.
Bununla birlikte ilave sıkılaşma önlemleri sonuç vermeye başlamıştır. Dövize olan talep azalmış ve TL varlıklara yeniden dönüş başlamıştır. Buna bağlı olarak merkez bankası döviz rezervleri yeniden artmaya başlamıştır. Ancak temmuz ayı boyunca TL’de değer kaybı yavaşlayarak devam etmiştir.
Bu yurtiçi koşulları içinde TCMB politika faiz oranlarında 300 baz puan indirime gitmiştir. Politika faizi yüzde 43’e inmiştir. TCMB diğer sıkılaşma önlemlerinde ise herhangi bir iyileşmeye gitmemiştir. Temmuz ayı enflasyonu beklentilerin altında gelmiştir. Yıllık enflasyon yüzde 33,5’e inmiştir. Enflasyondaki gerilemeye bağlı olarak TCMB faiz indirimlerine devam edecektir. Kredi faiz oranları da yıllık bileşik yüzde 57 seviyesine kadar inmiş olmakla birlikte halen çok yüksektir.
Dünya ve Avrupa Metal Sanayi PMI Verileri Temmuz Ayında Daralma Bölgesinde Kaldı
Küresel sanayi PMI verisi temmuz ayında 50,3 puandan 49,7 puana düşmüş ve daralma bölgesine geçmiştir. Çin ve ABD’de sanayi PMI verileri haziran ayının altında ve daralma bölgesinde gerçekleşmiştir. AB’de sanayi PMI verisi haziran ayına göre artmış ve 49,8 puan ile son 2 yılın en yüksek seviyesine çıkmıştır.
Türkiye’de temmuz ayında sanayi üretiminde zayıf eğilim sürmüştür. İSO Sanayi PMI verisi temmuz ayında 45,9 puana düşerek daralma bölgesinde kalmıştır. Son 32 ayın en düşük seviyesine inmiştir.
Temmuz ayında yaşanan ekonomik, ticari ve jeopolitik gelişmelerin ve beklentilerin oluşturduğu koşullar içinde küresel metal sanayinde faaliyetler baskı altında kalmıştır. Küresel metal sanayi üretim PMI verisi 47,8 puandan 47,2 puana inmiştir. Üretimde daralma yavaşlayarak sürmüştür. Alınan siparişler PMI verisi ise 46,7 puandan 47,0 puana yükselmiştir.
Avrupa metal sanayi PMI verileri yeni yılın ilk çeyrek döneminde toparlanma çabası içinde olmuş, ancak ikinci çeyrekte toparlanma çabası zayıflamıştı. Üçüncü çeyrek ilk ayında Avrupa metal sanayi üretim PMI verisi 46,9 puandan 47,3 puana çıkmıştır. Alınan siparişler PMI verisi ise 45,0 puandan 46,0 puana çıkmıştır. Avrupa’daki metal sanayi temmuz verileri daralmanın sürdüğüne işaret etmektedir. ABD yüksek tarifeleri de AB metal sanayini olumsuz etkileyecektir.
TR-METAL ENDEKS Temmuz Ayında Yükseldi
Metal sanayi ihracat miktar endeksi temmuz ayında önemli ölçüde yükselmiştir. Temmuz ayında pazarlarda tarifeler ve ticaret müzakerelerinin belirsizlikleri devam etmiştir. Buna rağmen miktar endeksi haziran ayında 113,02 puan iken temmuz ayında 137,97 puana yükselmiştir. Miktar endeksi 2024 temmuz ayı ile de hemen aynı seviyededir.
Metal sanayi ihracat değer endeksi temmuz ayında önemli ölçüde artmıştır. Değer endeksi miktardaki önemli artışa bağlı olarak yükseliş göstermiştir. Temmuz ayında değer endeksi 143,69 puandan 176,11 puana çıkmıştır. Değer endeksi 2024 temmuz ayının da önemli ölçüde üzerinde gerçekleşmiştir.
Metal sanayi ihracat birim değer endeksi temmuz ayında sınırlı ölçüde yükselmiştir. Endeks haziran ayında 127,14 puan iken temmuz ayında 127,65 puan olmuştur. Temmuz ayında dünya metal fiyatları sınırlı ölçüde yükselmiştir. İhracat pazarlarında fiyatların düşürülmesi baskısı ise sürmüştür.
İhracat ortalama birim fiyatları haziran ayında 4,75 dolar/kg iken temmuz ayında 4,77 dolar/kg olarak gerçekleşmiştir. Temmuz ayında dünya metal fiyatlarında sınırlı artışlar yaşanmıştır. Çelik, bakır ve alüminyum fiyatları sınırlı ölçüde yükselmiştir. İhracat birim fiyatları bu gelişmeler içinde sınırlı ölçüde artmıştır.
Küresel Pazarlarda Tarifelerin Netleşmesiyle Belirsizlikler Azalacak, Siparişler Son Çeyrekte Hareketlenebilir
Küresel pazarlarda ABD’nin tarifeleri belirleyici olacaktır. ABD 1 Ağustos tarihi itibariyle nihai tarifeleri belirlemiştir. ABD ile Çin arasında ise müzakereler sürmektedir. Metal fiyatlarında zayıflama beklenmektedir. Fiyatlarda dalgalanmalar olabilecektir. Türkiye’ye açıklanan ilave tarife oranı değerlendirildiğinde ABD pazarında avantajlar sınırlı kalacaktır. TL’nin değer kaybı ise genel olarak olumlu katkı sağlayacaktır.
Beklenti Endeksi Yurtdışı ve Yurtiçi Beklentileri Yansıtıyor
Her ay yapılan beklenti anketi ile oluşturulan beklenti endeksi temmuz ayı sonuçları yurtiçi ve yurtdışı beklentileri yansıtmaktadır. İhracat pazarlarında ve talepte toparlanma işareti henüz görülmemiştir.
Temmuz ayı beklenti endeksinin genel sonuçları şöyledir; Alınan ihracat siparişleri temmuz ayında sınırlı ölçüde gerilemiştir. Pazarlarda durağanlık devam etmiştir. Ticaret müzakereleri belirsizliği sürmüştür. İhracat siparişleri farklı yönlerde etkilenmektedir. Temmuz ayında alıcıların fiyat baskısı ve fiyat indirim talepleri devam etmiştir. Metal fiyatları sınırlı ölçüde yükselmiştir. Bu koşullarda temmuz ayında alınan siparişlerde ihracat birim fiyatları düşmüştür.
Sipariş alınan müşteri sayısı yeniden sınırlı ölçüde azalmıştır. Temmuz ayında Türkiye’ye dönük alternatif tedarik arayışları durağanlaşmıştır. Alınan ihracat siparişlerindeki kar marjları halen küresel rekabetin baskısı altındadır. Temmuz ayında kar marjlarında düşüş çok yavaşlamıştır.
Alınan ihracat siparişlerinde tahsilat süreleri temmuz ayında çok sınırlı ölçüde uzamıştır.
Yurtiçinden alınan siparişler temmuz ayında sınırlı ölçüde azalmıştır. İlave sıkılaşma önlemleri iç talepte yavaşlamaya neden olmuştur. Üretim temmuz ayında sınırlı ölçüde azalmıştır. Alınan siparişlerdeki düşüş üretimi sınırlamıştır. Türk lirası cinsinden üretim maliyetlerinde artışlar temmuz ayında sürmüştür. Kur artışları etkili olmuştur. Hammadde ve girdi stokları bir önceki aya göre değişmemiştir. Temmuz ayında yurtiçi ve ihracat siparişlerinin oluşturduğu ihtiyaca bağlı olarak hammadde ve girdi stokları durağan kalmıştır. Nihai ürün stokları temmuz ayında sınırlı ölçüde azalmıştır. Talep beklentilerine göre nihai ürün stokları yeniden belirlenmektedir.
